थोडक्यात उत्तर
भातात ड्रोन फवारणीमुळे तुम्ही पाणी भरलेल्या शेतांत न जाता मान्यताप्राप्त कीटकनाशके, बुरशीनाशके आणि नॅनो युरियासारखी द्रव पोषक द्रव्ये टाकू शकता. याचा वापर फुटवे येण्यापासून दाणे भरण्यापर्यंत खोडकिडा, पाने गुंडाळणारी अळी आणि तुडतुडे यांसारख्या किडींविरुद्ध आणि करपा व आवरण करपा यांसारख्या रोगांविरुद्ध होतो. ड्रोनसाठी मान्यताप्राप्त उत्पादने, शांत हवामान आणि जलस्रोतांजवळ बफर झोन ठेवा.
महत्त्वाचे मुद्दे
- पाणी भरलेल्या शेतात जाण्याची गरज नाही — ना तुडवणे, ना चिखलात चालणे.
- सामान्य वापर: कीड आणि रोग नियंत्रण आणि मुख्य अवस्थांमध्ये नायट्रोजन.
- तलाव, कालवे आणि मत्स्यपालन केंद्रांजवळ बफर झोन ठेवा.
- शेजारच्या भात शेतांत गट बुकिंगमुळे खर्च कमी होतो.
भात शेतांसाठी ड्रोन का योग्य आहेत
भाताचे बहुतेक आयुष्य उभ्या पाण्यात जाते. जेव्हा कोणी स्प्रेअर घेऊन आत जातो, तेव्हा रोपे हलतात आणि काम संथ होते. लावणी आणि संरक्षणाच्या पीक वेळी मजूर मिळणेही सर्वात कठीण असते. ड्रोन पिकावरून उडून GPS ने ठरलेल्या ओळींमध्ये एकसमान फवारणी करतो आणि खूप कमी वेळात काम पूर्ण करतो.
पायलट बांधावर उभा राहत असल्याने रसायनांशी थेट संपर्क खूप कमी होतो — उष्ण, दमट भात हंगामात हा मोठा फायदा आहे जेव्हा शेतात पूर्ण PPE घालणे कठीण असते.

पीक अवस्थेनुसार संभाव्य वापर
| अवस्था | सामान्य लक्ष्य | लक्षात ठेवा |
|---|---|---|
| फुटवे येणे | खोडकिडा, पाने गुंडाळणारी अळी; नायट्रोजन | लहान पिकावर एकसमान कव्हरेज |
| लोंबी तयार होण्याची सुरुवात | पोषक द्रव्य फवारणी, पान आणि आवरणाचे रोग | वेळेवर फवारणी महत्त्वाची |
| पोटरी ते फुलोरा | करपा, आवरण करपा, तुडतुडे | जिथे लागू असेल तिथे मधमाशांचे सक्रिय तास टाळा |
| दाणे भरणे | उशिराच्या किडी आणि रोग | लेबलवरील काढणीपूर्व अंतर पाहा |
भातात विशेष काळजी
जलस्रोत आणि मासे
भात शेते अनेकदा कालवे, तलाव आणि मत्स्यपालन केंद्रांजवळ असतात. बफर पट्टे ठेवा, वारा पाण्याकडे असताना फवारणी करू नका, आणि टाकी कधीही जलस्रोतात धुवू नका.
बुंध्याजवळ तुडतुडे
तपकिरी तुडतुडे रोपाच्या खालच्या भागात राहतात. फवारणी पिकात खालपर्यंत पोहोचावी म्हणून पायलटला उंची, थेंबाचा आकार आणि वेगाबद्दल विचारा, आणि उत्पादनाचा सल्ला पाळा.
उघड्या पाण्यावर वारा
मोकळ्या, पाणी भरलेल्या शेतांत वारा जास्त असू शकतो. पहाट अनेकदा सर्वात शांत असते; वाहून जाणे दिसल्यास थांबा.
शेतकऱ्याच्या तयारीची चेकलिस्ट
- तुमच्या KVK (नवीन विंडोमध्ये उघडते) किंवा कृषी तज्ज्ञाकडून कीड किंवा रोगाची खात्री करा
- भातावर ड्रोन वापरासाठी मान्यताप्राप्त उत्पादन खरेदी करा आणि त्याचे लेबल ठेवा
- द्रावणासाठी शेताजवळ स्वच्छ पाण्याची व्यवस्था करा
- बांध, वीज तारा, झाडे आणि जवळचे मत्स्य तलाव चिन्हांकित करा
- शेजाऱ्यांना कळवा आणि त्यांना तीच फवारणी हवी असल्यास समन्वय करा
- टेक-ऑफ आणि लँडिंगसाठी बांधावर कोरडी, सपाट जागा ठेवा
भातात नॅनो युरिया आणि पोषक द्रव्य फवारणी
नॅनो युरियासारखे द्रव नायट्रोजन अनेकदा भातात फुटवे येताना आणि लोंबी तयार होण्याच्या सुरुवातीला फवारले जाते. ड्रोन हे पाणी भरलेल्या शेतांत व्यावहारिक करतो. उत्पादकाची सुचवलेली मात्रा आणि अवस्था पाळा, आणि लक्षात ठेवा की पानांवरील पोषण तुमच्या मूळ खत योजनेला पूरक आहे, पर्याय नाही. एका भेटीत पोषक द्रव्य आणि कीटकनाशक मिसळायचे असल्यास, आधी सुसंगततेसाठी जार टेस्ट करा.
भातात ड्रोन फवारणी बुक करणे
तुमचे गाव, भाताचे एकूण क्षेत्र, पीक अवस्था आणि वापरायचे उत्पादन सांगा. पीक आठवड्यांत अनेक शेतकऱ्यांना एकाच वेळी सारखी फवारणी हवी असते, म्हणून लवकर बुक करा आणि शेजारच्या शेतांसोबत गट बुकिंगचा विचार करा. गट बुकिंगमुळे प्रवास आणि तयारीचा वेळ वाचतो आणि सहसा सर्वांसाठी प्रति एकर खर्च कमी होतो.
भातात ड्रोन विरुद्ध हाताने फवारणी
| मुद्दा | ड्रोन | नॅपसॅक / हाताने |
|---|---|---|
| शेतात जाणे | आवश्यक नाही | पाणी आणि चिखलात चालणे |
| पिकाचे नुकसान | तुडवण्यामुळे काहीही नाही | मार्गात रोपे हलतात |
| शेतापर्यंत नेलेले पाणी | प्रति एकर खूप कमी | खूप जास्त |
| ऑपरेटरचा संपर्क | कमी — बांधावर राहतो | जास्त |
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
ड्रोन उभ्या पाण्याच्या भात शेतांत फवारणी करू शकतो का?
होय. हाच त्याचा सर्वात मोठा फायदा आहे — ड्रोन वरून फवारणी करतो, म्हणून पाणी भरलेल्या शेतात चालण्याची गरज नाही.
ड्रोन फवारणीने भातातील कोणत्या किडी नियंत्रित होऊ शकतात?
कृषी तज्ज्ञाच्या सल्ल्यानुसार ड्रोन खोडकिडा, पाने गुंडाळणारी अळी आणि तुडतुडे यांसारख्या सामान्य किडींसाठी आणि करपा व आवरण करपा यांसारख्या रोगांसाठी मान्यताप्राप्त उत्पादने टाकू शकतात.
भातावर ड्रोनने नॅनो युरिया फवारता येतो का?
होय, नॅनो युरिया सहसा फुटवे येताना आणि लोंबी तयार होण्याच्या सुरुवातीला ड्रोनने फवारला जातो. उत्पादकाची मात्रा आणि वेळ पाळा.
तपकिरी तुडतुड्यांविरुद्ध ड्रोन फवारणी परिणामकारक आहे का?
योग्य उत्पादन, उंची, थेंबाचा आकार आणि वेगासह ड्रोन मदत करू शकतात. तुडतुडे खालच्या भागात राहत असल्याने सेटिंग आणि वेळ महत्त्वाची आहे.
भात शेताजवळील मत्स्य तलावाचे संरक्षण कसे करू?
बफर पट्टा ठेवा, वारा तलावापासून दूर वाहत असताना फवारणी करा आणि टाकी कधीही जलस्रोतात धुवू नका.
भातात ड्रोन फवारणीची सर्वोत्तम वेळ कोणती?
शांत पहाट किंवा उशिरा दुपार, जोरदार वारा, पाऊस आणि खूप उष्ण तास टाळून.
भातात ड्रोन फवारणीचा खर्च किती आहे?
हे क्षेत्र, शेताची रचना, अंतर आणि उत्पादनावर अवलंबून असते. लेखी कोटेशनसाठी 8282802150 वर फोन करा.
भातात ड्रोन फवारणी कशी बुक करू?
तुमचे गाव, क्षेत्र, पीक अवस्था आणि उत्पादनाचा तपशील सांगून 8282802150 वर फोन किंवा व्हॉट्सॲप करा.
भात शेतांत ड्रोन दाणे पसरवू शकतो का?
काही ड्रोनमध्ये दाण्यांसाठी स्प्रेडर अटॅचमेंट बसते. मॉडेल याला सपोर्ट करते का आणि दाणेदार उत्पादन हवेतून टाकण्यासाठी योग्य आहे का ते तपासा.
या मार्गदर्शकाबद्दल
- लेखक
- किसान ड्रोन टीम, नोएडा. आम्ही शेतकरी, FPO आणि ड्रोन ऑपरेटर यांच्यासोबत फवारणी, खरेदी आणि प्रशिक्षणाच्या प्रश्नांवर काम करतो.
- पुनरावलोकन
- मोहित सिंह, ड्रोन ऑपरेटर — ड्रोन फवारणीचा 10 वर्षांचा अनुभव
- शेवटचे अपडेट
आम्ही कसे लिहितो
आम्ही काल्पनिक किमती, अनुदानाची रक्कम, उत्पादन किंवा पुनरावलोकने प्रकाशित करत नाही. नियम आणि योजना अधिकृत स्रोतांशी तपासल्या जातात, आणि जे तुमच्या पिकावर, उत्पादनावर किंवा ठिकाणावर अवलंबून आहे ते स्पष्ट लिहिले जाते. चूक आढळली? ईमेल करा enquiry@kisandrone.co.in.
