थोडक्यात उत्तर
पीक फवारणी ड्रोनची सेटिंग प्रत्येक पीक आणि अवस्थेसाठी वेगळी असावी: दाट किंवा उंच पिकात कमी उंची आणि अरुंद स्वाथ, पानांवरील रोगांसाठी बारीक थेंब, वाहून जाणे कमी करण्यासाठी जाड थेंब, आणि शांत, थंड तासांत फवारणी. उत्पादन त्या पिकावर ड्रोन वापरासाठी मान्यताप्राप्त असावे, आणि लेबलवरील मात्रा नेहमी लागू राहते.
महत्त्वाचे मुद्दे
- सुरुवातीची अवस्था: पाने कमी असतात, म्हणून आत पोहोचवण्यापेक्षा वाहून जाणे रोखणे महत्त्वाचे.
- पूर्ण वाढ: दाट पिकात चांगला डाउनवॉश, कमी वेग आणि योग्य स्वाथ ओव्हरलॅप लागतो.
- फुलोऱ्यात: मधमाशांचे सक्रिय तास टाळा आणि लेबलवरील निर्बंध पाळा.
- उत्पादन तुमच्या पिकावर ड्रोन वापरासाठी मान्यताप्राप्त आहे याची नेहमी खात्री करा.
पीक अवस्थेनुसार ड्रोन सेटिंग
सुरुवातीची वाढ (रोप आणि शाकीय वाढीची सुरुवात)
पाने कमी असतात आणि जमिनीचा मोठा भाग उघडा असतो. जाड थेंब आणि स्थिर उंची वाहून जाणे कमी करतात आणि फवारणी लक्ष्य ओळींवर ठेवतात. या अवस्थेत तणनाशक फवारणीत विशेष काळजी आणि फक्त मान्यताप्राप्त उत्पादने लागतात.
जलद वाढ आणि पाने एकमेकांत मिसळणे
पाने एकमेकांवर येऊ लागली की फवारणी पिकाच्या आत खोलवर पोहोचली पाहिजे. पायलट सहसा वेग कमी करतात, पिकावर एकसारखी उंची ठेवतात आणि स्वाथमध्ये ओव्हरलॅप निश्चित करतात, म्हणजे कोणताही पट्टा सुटत नाही.
फुलोरा आणि फळधारणा
अनेक बुरशीनाशक आणि कीटकनाशक फवारण्या याच काळात होतात. मधमाशा आणि इतर परागीभवन करणारे कीटक सक्रिय असतात ते तास टाळा, लेबलवरील काढणीपूर्व अंतर पाहा आणि पाणी व घरांजवळ बफर झोन ठेवा.
भारतात ज्या पिकांवर ड्रोन सर्वाधिक वापरले जातात
| पीक | ड्रोन कशी मदत करतो | कशाकडे लक्ष द्यावे |
|---|---|---|
| भात | पाणी भरलेल्या शेतांत चालणे कठीण | उघड्या पाण्यावरील वारा, बफर झोन |
| गहू | मोठी सलग शेते, वेळेवर फवारणी | पीक लोळणे, सकाळचे दव |
| कापूस | उंच, दाट झाडे आणि वारंवार फवारणी | पिकाच्या आत पोहोचणे |
| ऊस | जमिनीवरील यंत्रे उंच उसात जाऊ शकत नाहीत | असमान वरच्या पृष्ठभागावर उंची |
| भाजीपाला | अनेक लहान शेतांत जलद फवारणी | मिश्र पिके, काढणी अंतर |
| फळबागा | झाडनिहाय फवारणी | झाडाची उंची, झाडांमधील मोकळी जागा |
हवामान आणि वेळ
- शांत हवामानात फवारणी करा; जोरदार किंवा झोताचा वारा वाहून जाणे वाढवतो
- खूप उष्ण दुपार टाळा, जेव्हा बारीक थेंब पडण्यापूर्वीच उडून जातात
- पावसापूर्वी लगेच फवारणी करू नका, जोपर्यंत लेबल परवानगी देत नाही
- पहाटे आणि उशिरा दुपार अनेकदा सर्वोत्तम वेळ असते
- दवामुळे पानावरील द्रावण पातळ होणार नाही याकडे लक्ष द्या
शेतकऱ्याने पायलटला काय सांगावे
चांगले परिणाम चांगल्या माहितीमुळे मिळतात. ड्रोन उडण्यापूर्वी पायलटला सांगा की कोणते पीक आणि वाण आहे, पिकाची अवस्था, कोणती कीड किंवा रोग लक्ष्य आहे, तुम्हाला सुचवलेले उत्पादन आणि मात्रा, आणि जवळचे संवेदनशील भाग — तलाव, घरे, मधमाशांची पोळी किंवा शेजाऱ्याचे पीक ज्यावर फवारणी होऊ नये.
पायलटला ठरवलेली उंची, स्वाथ आणि प्रवाह दर समजावून सांगण्यास सांगा. व्यावसायिक ऑपरेटर आनंदाने समजावेल आणि अशी नोंद ठेवेल जी तुम्ही नंतर पाहू शकता.
संपूर्ण हंगामाच्या फवारणीचे नियोजन
ड्रोन फवारणी तेव्हा सर्वोत्तम काम करते जेव्हा ती प्रादुर्भावाच्या वेळी शेवटच्या क्षणी केलेला फोन नसून हंगामाच्या नियोजनाचा भाग असते. अनेक शेतकरी आणि FPO आता प्रत्येक पिकात संरक्षण सर्वात महत्त्वाचे असलेल्या अवस्थांभोवती दोन-तीन ड्रोन भेटी ठरवतात.
तुमच्या कृषी तज्ज्ञाने किंवा KVK (नवीन विंडोमध्ये उघडते) ने सुचवलेल्या पीक संरक्षण वेळापत्रकापासून सुरुवात करा. ज्या फवारण्या शेतात चालणे कठीण असलेल्या अवस्थेत येतात त्या चिन्हांकित करा — लावणीनंतर पाणी भरलेला भात, हंगामाच्या मध्यात उंच कापूस, पाने मिसळल्यानंतर ऊस. याच फवारण्यांमध्ये ड्रोन सर्वात जास्त श्रम वाचवतो.
या तारखा सेवा पुरवठादाराकडे लवकर बुक करा, विशेषतः पीक आठवड्यांत जेव्हा भागातील प्रत्येक शेतकऱ्याला सारखीच फवारणी हवी असते. एकाच पीक आणि अवस्थेची शेजारची शेते एका दिवशी जोडल्याने प्रवासाचा वेळ कमी होतो आणि प्रति एकर दर सहसा कमी होतो.
- पिकाच्या सर्व ठरलेल्या फवारण्या आणि त्यांची लक्ष्य अवस्था लिहा
- ज्या फवारण्या हाताने करणे सर्वात कठीण आहे त्या चिन्हांकित करा
- प्रत्येक फवारणीसाठी उत्पादनाची ड्रोन मान्यता तपासा
- ड्रोन भेटी आधीच बुक करा आणि हवामानासाठी एक जादा दिवस ठेवा
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
ड्रोन सर्व पिकांवर फवारणी करू शकतो का?
ड्रोन बहुतेक शेत आणि फळबाग पिकांवर फवारणी करू शकतो, पण फक्त ड्रोन वापरासाठी मान्यताप्राप्त उत्पादनेच वापरली पाहिजेत, आणि काही खूप लहान किंवा अडथळे असलेली शेते व्यावहारिक नसतात.
पीक फवारणी ड्रोन किती उंचीवर उडावा?
ऑपरेटर पीक, पाने आणि उत्पादनानुसार उंची ठरवतो म्हणजे फवारणी एकसमान होईल आणि वाहून जाणे कमी होईल. सहसा ती पिकाच्या काही मीटर वर असते, जी वारा आणि थेंबाच्या आकारानुसार बदलली जाते.
दाट पिकात ड्रोन परिणामकारक आहे का?
रोटरचा डाउनवॉश थेंबांना पिकात आत ढकलण्यास मदत करतो. कमी वेग, योग्य उंची आणि योग्य ओव्हरलॅपमुळे दाट पिकात पोहोच चांगली होते.
दिवसात ड्रोन फवारणीची सर्वोत्तम वेळ कोणती?
शांत, थंड तास — सहसा दव सुकल्यानंतर सकाळी किंवा उशिरा दुपारी. जोरदार वारा, उष्णता आणि येणारा पाऊस टाळा.
फुलोऱ्याच्या काळात ड्रोनने फवारणी करता येते का?
फक्त उत्पादनाचे लेबल परवानगी देत असेल तर, आणि शक्यतो मधमाशा सक्रिय नसतात त्या वेळी. लेबलवरील सूचनांचे काटेकोर पालन करा.
ड्रोनने पीक फवारणी कशी बुक करू?
तुमचे पीक, अवस्था, क्षेत्र आणि ठिकाण सांगून 8282802150 वर फोन किंवा व्हॉट्सॲप करा. काय शक्य आहे आणि पुढे काय करायचे ते आम्ही सांगू.
एका हंगामात ड्रोनने पिकावर किती वेळा फवारणी करता येते?
पीक संरक्षण वेळापत्रकात जितक्या वेळा आवश्यक असेल तितक्या वेळा. ड्रोन फक्त फवारणीची पद्धत आहे — फवारण्यांची संख्या किडीचा दबाव आणि कृषी सल्ल्यावर अवलंबून असते.
या मार्गदर्शकाबद्दल
- लेखक
- किसान ड्रोन टीम, नोएडा. आम्ही शेतकरी, FPO आणि ड्रोन ऑपरेटर यांच्यासोबत फवारणी, खरेदी आणि प्रशिक्षणाच्या प्रश्नांवर काम करतो.
- पुनरावलोकन
- मोहित सिंह, ड्रोन ऑपरेटर — ड्रोन फवारणीचा 10 वर्षांचा अनुभव
- शेवटचे अपडेट
आम्ही कसे लिहितो
आम्ही काल्पनिक किमती, अनुदानाची रक्कम, उत्पादन किंवा पुनरावलोकने प्रकाशित करत नाही. नियम आणि योजना अधिकृत स्रोतांशी तपासल्या जातात, आणि जे तुमच्या पिकावर, उत्पादनावर किंवा ठिकाणावर अवलंबून आहे ते स्पष्ट लिहिले जाते. चूक आढळली? ईमेल करा enquiry@kisandrone.co.in.